Yahoo Clever wird am 4. Mai 2021 (Eastern Time, Zeitzone US-Ostküste) eingestellt. Ab dem 20. April 2021 (Eastern Time) ist die Website von Yahoo Clever nur noch im reinen Lesemodus verfügbar. Andere Yahoo Produkte oder Dienste oder Ihr Yahoo Account sind von diesen Änderungen nicht betroffen. Auf dieser Hilfeseite finden Sie weitere Informationen zur Einstellung von Yahoo Clever und dazu, wie Sie Ihre Daten herunterladen.
Lấy đạo hàm 2 vế, Hồ công tử và ™Qµân cho ý kiến nhé?
Trong chủ đề gần đây của bạn Minh Phu hai bạn có cho ý kiến. Vì bạn Minh Phu đã đóng chủ đề, tôi hiểu là bạn đó hài lòng với những ý kiến đã cho, không cần những ý kiến khác nữa. Nhưng vấn đề cũng "thu hút" tôi nên tôi xin góp ý của 2 bạn trong chủ đề này. Dưới đây là bài tôi định gửi trong chủ đề kia nhưng không còn cơ hội.
----------
Chắc chắn cách làm là đúng. Chắc chắn các bạn phải được học khái niệm ĐẠO HÀM LÔGARÍT của hàm f: [lnf(x)]' = f'(x) / f(x)
-----------
Chắc chắn cũng có thể trình bày như sau:
Khi xét y = x^x thì dĩ nhiên phải kèm theo đk x > 0, vì không ai xét y = x^x với x Є (-∞, +∞)
Với x > 0 có x^x = e^(xlnx) (suy ra từ định nghĩa hàm lôgarit). Như vậy 2 hàm x^x và e^(xlnx) là như nhau, là một. Vậy ta chỉ cần tính đạo hàm của hàm e^(xlnx). Đây là hàm hợp (không biết trong tiếng Việt gọi thế nào). Liệu hàm e^(xlnx) có thỏa mãn các giả thiết để tính đạo hàm của hàm hợp hay không? Trước tiên ta nói lại định lý về đạo hàm của hàm hợp:
"Nếu hàm h có đạo hàm tại điểm x, còn hàm f có đạo hàm tại điểm u = h(x) thì hàm hợp f ○ h có tại điểm x đạo hàm (f ○ h)' (x) = f'[h(x)] * h'(x)" ♦
Hàm f(u) = e^u, u = h(x) = xlnx
hàm h(x) có đạo hàm tại điểm x vì nó là tích của 2 hàm u(x) = x và v(x) = lnx, mà 2 hàm cuối này ta biết từ trên lớp là có đạo hàm, thậm chí ta biết công thức đã được cm. hàm f(u) = e^u thì ta cũng được học trên lớp là có đạo hàm tại điểm u, thậm chí ta có công thức của nó.
Vậy sử dụng đl hàm hợp ♦ => (x^x)' = [e^(xlnx)]' (2 hàm thực ra là 1) = e^(xlnx) * (xlnx)' (đl đạo hàm hàm hợp) = e^(xlnx) * (lnx + 1) (đạo hàm (u*v)') = x^x * (lnx + 1)
----------
Bạn ™Qµân viết:
"thì bạn đã trực tiếp công nhận rằng đạo hàm của hàm số y=x^x đã tồn tại mà thực tế đạo hàm của hàm số có tồn tại hay ko ta cần phải sử dụng định nghĩa"
Bạn ạ, bạn làm hàng nghìn bài toán tính đạo hàm mà bài nào trước hết bạn cũng xét theo định nghĩa xem nó có đạo hàm hay không thì lúc đó mới tính đạo hàm???
Chắc chắn chả bao giờ bạn làm thế - tôi biết chắc chắn mà ;-)
Theo tôi khi tính đạo hàm thì ta cứ làm bình thườnh thôi, tức ta biến đổi bằng cách sử dụng tất cả các định lý được học để đưa về tính các đạo hàm đã được học, đã được cm trong sách vở, trên lớp. Tất nhiên trong từng bước đi bạn sử dụng đl nào thì đk phải được thỏa mãn. Nếu đk không được thỏa mãn thì bạn không được dùng đl, còn nếu bạn không "nhìn ra" (do nhầm lẫn, do kiến thức có hạn) nên cứ sử dụng đl thì sẽ có người chỉ ra cái sai cho bạn. Ở trên tôi xét là h(x) có đạo hàm vì nó là tích 2 hàm có đạo hàm (có trong sách, trên lớp) và sử dụng đl về đạo hàm tích. f(u) cũng có đạo hàm tại u, vậy đk thỏa mãn nên tôi sử dụng đl về đạo hàm hàm hợp. Thế thôi. Tất nhiên như tôi đã nói thì khi tính đạo hàm thì bạn không phải phân tích chi li như tôi đã làm, bạn cứ sử dụng đl thôi (nhưng phải phân tích trong đầu), còn sau đó ai đó phát hiện ra là bạn không có quyền sử dụng đl vì đk không được thỏa thì có nghĩa là lời giải của bạn sai.
Bạn cứ tính đạo hàm bình thường, sử dụng các định lý, đừng lăn tăn là liệu cái hàm phức tạp thế kia (trong bài tập) liệu có đạo hàm hay không. Vì nếu nó đúng là không có đạo hàm thì bạn có thể đi n "bước" (sử dụng các đl để biến đổi) nhưng bạn sẽ không đi được "bước" thứ (n + 1) nữa. Có nghĩa là nếu hàm thực sự không có đạo hàm thì bạn có thể biến đổi (trong mỗi bước biến đổi thì đk phải được thỏa mãn) thoải mái nhưng sẽ đến lúc bạn tắc, bạn không "đi" được nữa. Thế thôi.
---------
Còn về vd. của bạn thì bạn cố tình không rút gọn để rồi kết luận:
"Lấy đạo hàm hai vế ta có y'/y=3/x <=> y'=(3y)/x =(3|x|³)/x
Đến bước này bạn thấy sao? tại điểm x=0 đạo hàm của hàm số có tồn tại?"
Theo tôi thì
"Lấy đạo hàm hai vế" ta có y'/y = 3/x => y' = (3y)/x = (3|x|³)/x = 3x² với x ≥ 0 và = -3x² với x < 0
(với x ≥ 0 có 3|x|³ / x = 3x³ / x = 3x², với x < 0 có 3|x|³ / x = 3*(-x)³ / x = -3x²)
-----------
Về "lấy đạo hàm 2 vế". Thực ra khi ta có f(x) = g(x) (ta xét txđ sao cho có đẳng thức với mọi x thuộc txđ) thì rõ ràng 2 hàm này là một (y hệt nhau). Vậy f'(x) và g'(x) thực ra là 1 hàm (y hệt nhau), tức f'(x) = g'(x).
----------
Tóm lại theo tôi mọi người cứ tính đạo hàm bình thường, sử dụng các đl bình thường (tất nhiên trong toán ta chỉ được phép sử dụng đl khi các giả thiết được thỏa mãn) để đưa về các đạo hàm đã biết, đã học, đã cm trong sách, trên lớp. Nếu hàm thực sự không có đạo hàm thì sẽ có lúc ta khôn
không "đi" thêm được bước nào nữa. Thế thôi.
----------
Ngoài cách dùng hàm hợp như ở trên, nếu tôi không lầm thì các bạn phải được học về [lnf(x)]' = f'(x) / f(x), tức f'(x) = f(x) * [lnf(x)]' ♥
Nếu thế thì dùng ♥ cách trình bày sau chắc chắn đúng.
y = x^x, (x > 0); lny = xlnx, (lny)' = lnx + 1, y' = x^x * (lnx + 1)
Cách trình bày trên nếu bạn đi thi hsg vd. quốc tế bạn cứ yên tâm. Còn nếu trong nhà trường mà ông thầy nào không chấp nhận thì nếu là tôi tôi sẽ "chiến đấu" tới cùng. Cả trong trường phổ thông lẫn trên ĐH có nhiều khi thầy sai ta đúng. Đã là thầy thì kiến thức cứ gọi là hơn ta nhưng không phải là thầy luôn đúng. Kiến thức thì bao la mà con người thì nhiều khi cũng sai lầm.
-----------
Đây là ý kiến của tôi.
5 Antworten
- Minh PhuLv 4vor 1 JahrzehntBeste Antwort
Em rất mừng vì cuối cùng cũng có 1 người đồng ý với quan điểm của mình và cũng rất hoan nghênh tinh thần tích cực của anh.
Đọc xong bài của anh Quân em cũng có 1 thắc mắc nhỏ về tính đúng đắn khi ta lấy đạo hàm 2 vế hay vi phân 2 vế.
Vì nếu ta lấy vi phân 2 vế thì cũng cần có ĐK x>0, ĐK đó cũng hoàn toàn giống với ĐK để em lấy được đạo hàm. Tuy nhiên do khuôn khổ bài viết có hạn, em ko bổ sung được nhiều để tiếp tục tranh luận với các anh đó nên đã quyết định đóng topic (vì nghĩ rằng anh Hồ Công tử giỏi như vậy mà cũng nói em làm sai thì chắc ai cũng đều cho rằng em làm sai mà thôi).
Từ chiều đến giờ em cũng đang rất phân vân về chủ đề đó và nghĩ rằng mình nên hỏi lại thầy xem sao, may mà có anh đã kịp giải thích rõ ràng. Thanks anh rất nhiều! Chúc anh năm mới vui vẻ!
Nhận xét thêm về lời giải thích của anh Quân:
Mặc dù đúng là hàm số y =|x|³ ko có đạo hàm tại điểm x = 0, nhưng đó là điều hiển nhiên. Và dù có làm theo cách nào đi chăng nữa thì nó cũng ko thể có đạo hàm tại x=0 được.
Ví dụ như anh làm theo cách lấy vi phân 2 vế thì mặc nhiên anh cũng đã thừa nhận rằng x<>0 rồi:
dy / y = dx / x.
Như vậy thì cả 2 cách có khác gì nhau đâu!
Rất cảm ơn anh Hung t, với tài liệu mà anh đưa ra thì chắc chủ đề này chẳng còn gì để nói nữa rồi. Những lời khuyên của anh rất hữu ích, em xin được tiếp thu! Ở đây toàn là những cao thủ cả, em thấy mình còn phải học hỏi ở các anh nhìu.
À, cho em hỏi thêm tí, BCVP là gì vậy?
- Không TênLv 7vor 1 Jahrzehnt
Chà o anh hung t và các bạn, vì không onlin trên máy tÃnh ÄÆ°á»£c, nên hÆ¡i khó khÄn Äá» theo dõi hết chá»§ Äá» nà y..
* cả hai cách giải cá»§a anh vá» bà i toán Äó Äá»u hợp lÃ, và những gì em ghi bên dưá»i cÅ©ng Äã xác nháºn thế rá»i
* Äạo hà m cá»§a hà m hợp, chắc chắn có dạy trong phá» thông
* những gì em ghi bên dưá»i chá» Äá» ÄÆ°a má»t ý kiến riêng là không nên dùng từ "lấy Äạo hà m 2 vế" chá» có váºy thôi
* Quân: Äã "có ngưá»i" chá» cáºu á» box toán rá»i nhé, ai biá»u cáºu "Äắc tá»i" vá»i hắn - hix, sẽ còn bá» BCVP dà i dà i
Dù sao thì hct và anh hung t cÅ©ng tá»± hà o mà nói rằng: toà n bá» há» sÆ¡ cá»§a chúng tôi hiá»n giá» Äá»u rất "sạch" (sạch theo quan Äiá»m cá»§a Y!H, là không còn câu nà o có thá» bá» BCVP ÄÆ°á»£c nữa)
Dù sao thì cÅ©ng có má»t câu Sr hai bạn (Quân và Tá»± hà o hai chữ vn) vì chÃnh tá» Äã kéo hai bạn và o chá»§ Äá» hôm trưá»c
(topic cá»§a "troi thu" cáºu thá» hoán vá» các kà tá»± Äó thì sẽ biết là ai láºp chá»§ Äá» Äó), sau Äó thì Quân và THHCVN Äã nháºn "nhiá»u quà ", ngay trong chá»§ Äá» nà y cÅ©ng chẳng có gì liên quan Äến "hắn ta", Äó cÅ©ng là má»t bằng chứng khá rõ nét
(Äó cÅ©ng má»t trong những "biá»n pháp nghiá»p vụ" chứ hông có phần má»m nà o giúp Äâu, xin lá»i anh hung t, vì Äâu có phần má»m gì Äá» chia sẻ vá»i anh, nhưng bản cáo trạng vá» hắn thì có thá» dà i hà ng chục trang, vá»i Äầy Äá»§ bằng chứng)
** má»t lần nữa HCT muá»n nhắc nhá» "ngưá»i" BCVP là HCT nói ÄÆ°á»£c, là là m ÄÆ°á»£c, nếu vẫn còn hãm hại anh em thì chá» 3 ngà y là cái nick Äó sẽ bá» bay, nếu vẫn ko tin thì tôi ÄÆ°a thá» má»t biá»n pháp, xem nhà ngươi Äá»i phó bằng cách nà o:
+ toà n bá» há» sÆ¡ Äá»u ÄÆ°á»£c tôi ghi lại rá»i, dù có Äóng há» sÆ¡ cÅ©ng không tác dụng
+ khi tôi công bá» công khai lên Äây vá»i các link cần hÅ©y diá»t thì Ãt nhất có 400 ngưá»i á»§ng há» hct, Äá»ng loạt ra tay Äá» BCVP khoảng 500 câu mà hct Äã chá»n lá»c... hic hic sẽ là má»t phen náo nhiá»t
- - -
có lẽ em sẽ xa box toán má»t tgian, chá» có thá» theo dõi hoặc giải và i bà i gá»n từ mobile
-------------
Chà o anh hung t, Äang bá» sá»t liá»t giưá»ng, Äá»c báo trên Ät rá»i cÅ©ng lạc và o Äây..
- -
á» chá»§ Äá» anh nói, tháºt sá»± em chưa Äá»c hết bà i cá»§a Quân (vì dà i quá.. )
Trong phần trả lá»i cá»§a em chá»§ Äá» chÃnh là nhắc bạn ấy không nên dùng từ "Lấy ÄạỠhà m 2 vế" mà thay thà nh "lấy vi phân 2 vế" tuy không phải là sai nhưng nó hÆ¡i gượng ép như trong chá»§ Äá» Äó em có giải thÃch má»t cách sÆ¡ lược:
Äại loại là :
" từ lny = xlnx , thì nó cÅ©ng gần giá»ng như có hai hà m f(x) = g(x)
nếu ta lấy Äạo hà m 2 bên vẫn không sai, nhưng ta Äã thay Äá»i bản chất cá»§a hà m:
f '(x) = lim (delta f /deltax) (khi delta x --> 0)
g '(x) = lim (delta g/ delta x) (khi delta x --> 0)
khi hai cái Lim Äó bằng nhau nhưng không nhất thiết hai delta x dần vá» 0 như nhau
tÃnh ká» thì vẫn không sai nhưng có thá» bá» nhầm trong má»t và i trưá»ng hợp
do Äó má»i khuyên bạn ấy nên ghi là "lấy vi phân 2 vế"
vì khi f(x) = g(x) ta lấy vi phân của hai hà m thì chắc chắn sẽ bằng nhau: df = dg ...
- - -
à cá»§a anh: " VÃªÌ "lâÌy ÄaÌ£o haÌm 2 vêÌ". Thực ra khi ta coÌ f(x) = g(x) (ta xeÌt txÄ sao cho coÌ ÄÄÌng thưÌc vÆ¡Ìi moÌ£i x thuộc txÄ) thiÌ roÌ raÌng 2 haÌm naÌy laÌ một (y hệt nhau). Vậy f'(x) vaÌ g'(x) thực ra laÌ 1 haÌm (y hệt nhau), tưÌc f'(x) = g'(x)." thì chÃnh xác rá»i, do em quá tháºn trá»ng thà nh ra thừa
Lúc Äó tại nghÄ© Äến các trưá»ng hợp tá»ng quát: chẳng hạn xét trên hai không gian khác nhau X, Y
f : X --> R
g: Y --> R
ta vẫn có thá» có f(u) = g(v) vá»i u = h(v) ...
trong trưá»ng nà y thì ta không thá» có f' = g' (vì bản chất khác nhau tháºm chà u, v có quan há» tuyến tÃnh ká» cả u = v) nhưng df = dg thì vẫn Äúng vì chúng cùng thuá»c R ...
ý tưá»ng chung chung là váºy, vì muá»n bạn ấy "Äá» phòng các cụ" trên bá» hay có ý tưá»ng bắt bẽ mà nhiá»u khi vẽ rắn thêm chân như toà n bá» chương dao Äá»ng thay gì trưá»c Äây ghi phương trình dao Äá»ng là x = Asinwt thì phải Äá»i hết thà nh x = Acoswt vá»i là do là trong sá» phức sin thuá»c phần ảo, cos thuá»c phần thá»±c vì thế trong pt dao Äá»ng thá»±c phải ghi theo cos (hic, hic, lá»nh trên, miá» n bà n)
trưá»ng hợp xét sá»± tiếp xúc cá»§a các ÄÆ°á»ng không ÄÆ°á»£c dùng Äiá»u kiá»n nghiá»m kép cÅ©ng ÄÆ°á»£c giải thÃch dạng dạng như thế...
quả Äúng là " Vì lợi Ãch 10 nÄm trá»ng ngưá»i" (nếu ÄÆ°á»£c 10 nÄm cÅ©ng mừng)
khá» cho hct trưá»c có mấy nÄm mà nÄm rá»i phải Äá»c lại hết SGK Äá» hưá»ng dẩn mấy em..
- - -
ghi chắc hơi lủng củn vì trên Mobile khó kiỠm tra lại
- - -
chúc anh và các bạn trên box toán luôn vui, nÄm má»i trà n Äầy hạnh phúc
-----------------
á», lại náo nhiá»t rá»i, khi nãy thấy chá»§ Äá» còn trắng mà , cắm cúi bấm bấm gá»i lên thì má»i thấy hi hi
@ Phú: lúc nãy anh chá» nói là không nên ghi "lấy Äạo hà m hai vế" chứ có nói là sai Äâu
- - - - -
anh hung t, chắc chá»§ Äá» dà i quá nên nó cắt cái phần chi tiết thêm.. chá»§ Äá» nà y post xong em phải gá»i thà nh hai Äoạn má»i ÄÆ°á»£c
Quelle(n): E71 - Anonymvor 1 Jahrzehnt
Tôi hung t Äây, viêÌt vÆ¡Ìi nick mÆ¡Ìi viÌ nick cuÌ viêÌt baÌi daÌi quaÌ rôÌi
---------
ÄÃªÌ tiÌm câu traÌ lÆ¡Ìi cho câu hoÌi cuÌa miÌnh tôi ÄaÌ "lươÌt" web vaÌ thâÌy laÌ moÌ£i nÆ¡i ngươÌi ta biêÌt tÆ¡Ìi ÄiÌ£nh nghiÌa "ÄaÌ£o haÌm lôgariÌt" vaÌ ÄiÌ£nh lyÌ vÃªÌ ÄaÌ£o haÌm cuÌa haÌm hợp. Vậy thiÌ chÄÌc chÄÌn hoÌ£c sinh Việt nam cuÌng phaÌi ÄÆ°Æ¡Ì£c hoÌ£c, viÌ không leÌ hs VN laÌ£i hoÌ£c caÌi ngược laÌ£i.
CoÌn vÃªÌ caÌch giaÌi cuÌa baÌ£n Minh Phu vÃªÌ y = x^x thiÌ baÌ£n hoaÌn toaÌn coÌ thÃªÌ yên tâm.
TâÌt nhiên ta coÌ lny = xlnx
Hai haÌm lny vaÌ xlnx thực ra chiÌ laÌ 1, tôi không noÌi chuÌng "bÄÌng nhau" maÌ noÌi chuÌng laÌ 1, laÌ "y hệt nhau". Hay noÌi caÌch khaÌc noÌ laÌ 2 daÌ£ng khaÌc nhau cuÌa một haÌm sÃ´Ì naÌo ÄoÌ. lny laÌ "haÌm hợp" cuÌa biêÌn sÃ´Ì x, coÌn xlnx laÌ tiÌch 2 haÌm cuÌa biêÌn sÃ´Ì x. Do lny laÌ haÌm hợp nên ta coÌ (lny)' = y' / y. CoÌn (xlnx)' = lnx + 1 thiÌ khoÌi baÌn - (uv)' = u'v + v'u
-------------
ÄÃªÌ cho baÌ£n hoaÌn toaÌn coÌ thÃªÌ yên tâm thiÌ baÌ£n coÌ thÃªÌ keÌo vÃªÌ tập tin PDF maÌ tôi tiÌm thâÌy trên maÌ£ng
http://www.mediafire.com/file/xzzym2ltzwd/rachunek...
BaÌ£n xem trang 138 thiÌ coÌ baÌi cuÌa baÌ£n. TâÌt nhiên không coÌ tiêÌng Việt vaÌ Anh nhưng lược nhưÌng câu chÆ°Ì Äi thiÌ baÌ£n seÌ coÌ nội dung toaÌn hoÌ£c maÌ bâÌt cÆ°Ì Æ¡Ì Äâu cuÌng hiêÌu ÄÆ°Æ¡Ì£c.
TaÌc giaÌ cuÌa saÌch naÌy laÌ Stefan Banach. GiaÌo sư Stefan Banach thiÌ chÄÌc baÌ£n tin chưÌ???
Tập tin trên tôi keÌo vÃªÌ tÆ°Ì (ÄÃªÌ cho không ai nghiÌ laÌ tôi tự taÌ£o ra)
http://banach.univ.gda.pl/rachunek.html
----------------
LÆ¡Ìi khuyên cho baÌ£n (nghe hay không laÌ quyêÌn cuÌa baÌ£n)
Khi giaÌi toaÌn thiÌ moÌ£i lập luận cuÌa baÌ£n phaÌi coÌ cÆ¡ sÆ¡Ì. MoÌ£i ÄiÌ£nh nghiÌa, khaÌi niệm, ÄiÌ£nh lyÌ baÌ£n phaÌi nÄÌm râÌt roÌ - coÌ giaÌ thiêÌt, ÄiêÌu kiện giÌ không, nhưÌng Äk ÄoÌ laÌ như thÃªÌ naÌo. Khi baÌ£n ÄiÌ£nh sÆ°Ì duÌ£ng ÄiÌ£nh lyÌ thiÌ baÌ£n phaÌi kiêÌm tra kyÌ xem moÌ£i Äk coÌ ÄÆ°Æ¡Ì£c thoÌa maÌn không. NêÌu moÌ£i Äk ÄÆ°Æ¡Ì£c thoÌa maÌn thiÌ sÆ°Ì duÌ£ng ÄiÌ£nh lyÌ không do dự. Không coÌ chuyện Äk ÄÆ°Æ¡Ì£c thoÌa maÌn vaÌ tôi sÆ°Ì duÌ£ng ÄiÌ£nh lyÌ vaÌ ra kêÌt quaÌ sai ÄÆ°Æ¡Ì£c. MôÌi bươÌc lập luận chiÌ coÌ thÃªÌ ÄuÌng hoÄÌ£c sai. Không coÌ chuyện "cuÌng ÄuÌng vaÌ cuÌng chưa hÄÌn ÄuÌng". Khi ta xeÌt 1 lập luận CUÌ£ THÃÌ trong baÌi toaÌn CUÌ£ THÃÌ thiÌ noÌ chiÌ hoÄÌ£c ÄuÌng hoÄÌ£c sai, không coÌ vưÌa Äen vưÌa trÄÌng ÄÆ°Æ¡Ì£c.
Vậy baÌ£n luôn phaÌi kiêÌm tra ÄiêÌu kiện viÌ thươÌng Äl chiÌ ÄuÌng vÆ¡Ìi 1 giaÌ thiêÌt naÌo ÄoÌ. BaÌ£n không ÄÆ°Æ¡Ì£c boÌ soÌt Äk naÌo nhưng cuÌng không nên "biÌ£a" thêm nhưÌng Äk maÌ Äl không ÄoÌi hoÌi. CoÌ 2 lôÌi maÌ hs hay mÄÌc phaÌi: hoÄÌ£c sÆ°Ì duÌ£ng Äl maÌ không kiêÌm tra kyÌ xem caÌc Äk coÌ thoÌa maÌn không, hoÄÌ£c không daÌm sÆ°Ì duÌ£ng Äl viÌ cÆ°Ì tự biÌ£a thêm caÌc Äk. Vd. Äk ÄoÌi hoÌi haÌm phaÌi liên tuÌ£c thiÌ kiêÌm tra xem haÌm coÌ liên tuÌ£c hay không chÆ°Ì ÄÆ°Ìng biÌ£a thêm Äk "ÄaÌ£o haÌm cuÌa haÌm phaÌi liên tuÌ£c".
Khi môÌi bươÌc lập luận cuÌa baÌ£n ÄuÌng thiÌ không coÌ lyÌ giÌ baÌi giaÌi cuÌa baÌ£n sai. Tôi nhâÌn maÌ£nh laÌ moÌ£i bươÌc phaÌi ÄuÌng viÌ chiÌ câÌn 1 bươÌc sai laÌ vưÌt Äi (trong cm a = b vÆ¡Ìi a, b bâÌt kyÌ moÌ£i bươÌc lập luận laÌ ÄuÌng, chiÌ coÌ 1 bươÌc sai thôi)
- vor 1 Jahrzehnt
Sao caÌc baÌ£n laÌng traÌnh câu hoÌi cuÌa tôi nhiÌ. Tôi ÄaÌ noÌi laÌ tôi không baÌn chuyện khaÌc nưÌa. Tôi coÌ 3 câu hoÌi a, b, c CUÌ£ THÃÌ vÃªÌ 3 vâÌn ÄÃªÌ CUÌ£ THÃÌ. CaÌc baÌ£n coÌ traÌ lÆ¡Ìi cho tôi không? Câu hoÌi CUÌ£ THÃÌ, NÃÌ£I DUNG câu hoÌi cuÌng CUÌ£ THÃÌ. Tôi chiÌ câÌn câu traÌ lÆ¡Ìi cho 3 câu ÄoÌ thôi viÌ viêÌt sang nhưÌng chuyện khaÌc thiÌ chuÌ ÄÃªÌ seÌ keÌo daÌi bâÌt tận.
---------
@ Minh Phu: haÌm y = |x|³ coÌ ÄaÌ£o haÌm taÌ£i x = 0 - ÄoÌ£c chi tiêÌt sau khi sưÌa cuÌa tôi
-------
VÃªÌ chuyện ÄaÌ£o haÌm cuÌa baÌi trươÌc thiÌ tôi ÄaÌ traÌ lÆ¡Ìi Æ¡Ì dươÌi.
VÃªÌ y = xln|x| baÌ£n viêÌt "Äây laÌ viÌ duÌ£ nưÌa vÃªÌ caÌi ko tôÌn taÌ£i ÄaÌ£o haÌm mÄÌ£c duÌ haÌm sÃ´Ì liên tuÌ£c"
BaÌ£n xem trong baÌi viêÌt cuÌa tôi tôi coÌ baÌn giÌ tÆ¡Ìi chuyện "liên tuÌ£c vaÌ ÄaÌ£o haÌm" không? Vậy vd. naÌy ÄÃªÌ laÌm giÌ? ÄÃªÌ cm caÌi sai naÌo cuÌa tôi trong baÌi viêÌt?
BaÌ£n laÌ£c ÄÃªÌ rôÌi.
TâÌt nhiên không ai cho laÌ "haÌm liên tuÌ£c thiÌ chÄÌc chÄÌn coÌ ÄaÌ£o haÌm" viÌ liên tuÌ£c không laÌ Äk ÄuÌ.
Ai cuÌng biêÌt laÌ "nêÌu haÌm coÌ ÄaÌ£o haÌm taÌ£i x0 thiÌ phaÌi tôÌn taÌ£i ÄaÌ£o haÌm traÌi vaÌ phaÌi taÌ£i x0 vaÌ caÌ 3 ÄaÌ£o haÌm taÌ£i x0 phaÌi bÄÌng nhau" => nêÌu không tôÌn taÌ£i iÌt nhâÌt 1 ÄaÌ£o haÌm traÌi hoÄÌ£c phaÌi taÌ£i x0 hoÄÌ£c tôÌn taÌ£i caÌ 2 nhưng chuÌng không bÄÌng nhau thiÌ "chÄÌc chÄÌn" không tôÌn taÌ£i ÄaÌ£o haÌm taÌ£i x0.
Thay viÌ vd. cuÌa baÌ£n (cm khoÌ hÆ¡n) thiÌ ta xeÌt vd. dÃªÌ hÆ¡n: f(x) = -x (x < 0), = 0 (x = 0), = x (x > 0)
f(x) liên tuÌ£c, tôÌn taÌ£i ÄaÌ£o haÌm traÌi, phaÌi taÌ£i x = 0 nhưng chuÌng không bÄÌng nhau => không coÌ ÄaÌ£o haÌm taÌ£i x = 0.
-------
"chi tiêÌt thêm" biÌ£ cÄÌt
không "Äi" thêm ÄÆ°Æ¡Ì£c bươÌc naÌo nưÌa. ThÃªÌ thôi.
----------
NgoaÌi caÌch duÌng haÌm hợp như Æ¡Ì trên, nêÌu tôi không lâÌm thiÌ caÌc baÌ£n phaÌi ÄÆ°Æ¡Ì£c hoÌ£c vÃªÌ [lnf(x)]' = f'(x) / f(x), tưÌc f'(x) = f(x) * [lnf(x)]' â¥
NêÌu thÃªÌ thiÌ duÌng ⥠caÌch triÌnh baÌy sau chÄÌc chÄÌn ÄuÌng.
y = x^x, (x > 0); lny = xlnx, (lny)' = lnx + 1, y' = x^x * (lnx + 1)
CaÌch triÌnh baÌy trên nêÌu baÌ£n Äi thi hsg vd. quôÌc tÃªÌ baÌ£n cÆ°Ì yên tâm. CoÌn nêÌu trong nhaÌ trươÌng maÌ Ã´ng thâÌy naÌo không châÌp nhận thiÌ nêÌu laÌ tôi tôi seÌ "chiêÌn ÄâÌu" tÆ¡Ìi cuÌng. CaÌ trong trươÌng phÃ´Ì thông lâÌn trên ÄH coÌ nhiêÌu khi thâÌy sai ta ÄuÌng. ÄaÌ laÌ thâÌy thiÌ kiêÌn thưÌc cÆ°Ì goÌ£i laÌ hÆ¡n ta nhưng không phaÌi laÌ thâÌy luôn ÄuÌng. KiêÌn thưÌc thiÌ bao la maÌ con ngươÌi thiÌ nhiêÌu khi cuÌng sai lâÌm.
-----------
Äây laÌ yÌ kiêÌn cuÌa tôi.
--------
Thực ra trong lÆ¡Ìi giaÌi tôi ÄÆ°a ra thiÌ không coÌ chÆ°Ì "lâÌy ÄaÌ£o haÌm 2 vêÌ"
1. (x^x)' = [e^(xlnx)]' = e^(xlnx) * (xlnx)' = e^(xlnx) * (lnx + 1) = x^x * (lnx + 1)
2. y = x^x, (x > 0); lny = xlnx, (lny)' = lnx + 1, y' = x^x * (lnx + 1)
Tôi thâÌy caÌc baÌ£n viêÌt "leÌ£m" sang chuyêÌn khaÌc rôÌi vậy tôi hoÌi yÌ kiêÌn 2 baÌ£n, vaÌ caÌc baÌ£n khaÌc
a. TRong 2 lÆ¡Ìi giaÌi tôi ÄÆ°a Æ¡Ì trên caÌc baÌ£n cho laÌ sai hay ÄuÌng. ÄÆ°Ìng viêÌt laÌ "Nhưng ko phaÌi trươÌng hợp naÌo cuÌng ÄuÌng". Một laÌ nêÌu tôi sÆ°Ì duÌ£ng ÄÆ°Æ¡Ì£c Äl viÌ Äk thoÌa thiÌ dưÌt khoaÌt phaÌi ÄuÌng chÆ°Ì laÌm giÌ coÌ chuyện "Nhưng ko phaÌi trươÌng hợp naÌo cuÌng ÄuÌng", viÌ nêÌu thÃªÌ thiÌ chÄÌc chÄÌn trong th ÄoÌ nguyên tÄÌc vaÌ Äk không thoÌa. ThÃªÌ thôi.
ThÆ°Ì nưÌa laÌ tôi hoÌi vÃªÌ th cuÌ£ thêÌ. CaÌch cm như trên sai hay ÄuÌng.
b. Tôi ÄÆ°Æ¡Ì£c hoÌ£c [lnf(x)]' = f'(x) / f(x), tưÌc f'(x) = f(x) * [lnf(x)]'. CaÌc baÌ£n coÌ ÄÆ°Æ¡Ì£c hoÌ£c không? NêÌu ÄÆ°Æ¡Ì£c hoÌ£c thiÌ tôi coÌ quyên sÆ°Ì duÌ£ng noÌ trong caÌch cm 2 Æ¡Ì trên không. Tôi noÌi vÃªÌ th CUÌ£ THÃÌ. NêÌu không thiÌ lyÌ do?
c. Tôi noÌi vÃªÌ ÄaÌ£o haÌm haÌm hợp. Tôi coÌ quyêÌn sÆ°Ì duÌ£ng trong caÌch cm 1 Æ¡Ì trên không? Tôi noÌi vÃªÌ th CUÌ£ THÃÌ. NêÌu không thiÌ lyÌ do?
Tôi không xeÌt caÌc vd. khaÌc nưÌa. ChiÌ vd. cuÌ£ thÃªÌ trên. SAi, ÄuÌng? NêÌu sai thiÌ lyÌ do?
-----------
@ â¢Qµân: BaÌ£n aÌ£
(3|x|³)/x = 3x²
laÌ việc ÄÆ¡n giaÌn "biêÌu thưÌc" chÆ°Ì Äâu phaÌi laÌ "tiÌnh giaÌ triÌ£ haÌm taÌ£i ÄiêÌm cuÌ£ thêÌ"???
NêÌu tôi coÌ haÌm f(x) = 3|x|³ / x (không xaÌc ÄiÌ£nh taÌ£i x = 0) vaÌ tôi "tiÌnh giaÌ triÌ£" haÌm taÌ£i x = 0 theo caÌch:
f0) = 3|0|³ / 0 = 3*0² = 0
thiÌ ÄuÌng như baÌ£n noÌi: tôi sai viÌ haÌm coÌ xaÌc ÄiÌ£nh taÌ£i x = 0 Äâu.
TâÌt nhiên tôi phaÌ£m phaÌi một lôÌi nhoÌ. PhaÌi laÌ
"Lấy Äạo hà m hai vế" ta có y'/y = 3/x => y' = (3y)/x = (3|x|³)/x = 3x² vÆ¡Ìi x > 0 vaÌ = -3x² vÆ¡Ìi x < 0 (viÌ trươÌc ÄoÌ ta coÌ lny=3ln|x|, tưÌc ta xeÌt x <> 0)
Sau ÄoÌ thiÌ ta sÆ°Ì duÌ£ng "NêÌu tôÌn taÌ£i ÄaÌ£o haÌm traÌi vaÌ phaÌi taÌ£i x0 vaÌ chuÌng bÄÌng nhau thiÌ tôÌn taÌ£i ÄaÌ£o haÌm taÌ£i x0 vaÌ ÄaÌ£o haÌm taÌ£i x0 bÄÌng hai ÄaÌ£o haÌm kia"
MaÌ dÃªÌ thâÌy tôÌn taÌ£i 2 ÄaÌ£o haÌm phaÌi, traÌi vaÌ = 0 => ÄaÌ£o haÌm taÌ£i x = 0 cuÌng bÄÌng 0
TưÌc
y' = -3x² vÆ¡Ìi x < 0, = 0 vÆ¡Ìi x = 0, = 3x² vÆ¡Ìi x > 0
ViêÌt goÌ£n laÌ£i thaÌnh y' = -3x² vÆ¡Ìi x < 0, = 3x² vÆ¡Ìi x >= 0
--------
hung t traÌ lÆ¡Ìi vÆ¡Ìi nick naÌy.
YÌ kiêÌn cuÌa tôi dựa trên nhưÌng cÆ¡ sÆ¡Ì sau:
1. Trong toaÌn hoÌ£c không "coÌ ÄiêÌu kyÌ diệu". NêÌu haÌm thực sự không coÌ ÄaÌ£o haÌm (coÌ thÃªÌ cm ÄÆ°Æ¡Ì£c bÄÌng caÌch naÌo ÄâÌy) maÌ ai tiÌnh toaÌn laÌ£i ra kêÌt quaÌ ÄaÌ£o haÌm thiÌ "chÄÌc chÄÌn" trong caÌch cm phaÌi coÌ chÃ´Ì sai (sai nguyên tÄÌc, sÆ°Ì duÌ£ng Äl maÌ Äk không thoÌa maÌn ...). vd. vÆ¡Ìi a, b bâÌt kyÌ thiÌ laÌm giÌ coÌ a = b. NêÌu ai cm ÄÆ°Æ¡Ì£c a = b (chÄÌc ai cuÌng biêÌt baÌi toaÌn naÌy) thiÌ "chÄÌc chÄÌn" trong cm coÌ ÄiêÌm sai.
Ngược laÌ£i nêÌu haÌm thực sự coÌ ÄaÌ£o haÌm (coÌ thÃªÌ cm ÄÆ°Æ¡Ì£c bÄÌng caÌch naÌo ÄâÌy) maÌ ai tiÌnh toaÌn laÌ£i ra kêÌt quaÌ không coÌ ÄaÌ£o haÌm thiÌ "chÄÌc chÄÌn" trong lập luận coÌ ÄiêÌm sai.
2. Khi tiÌnh ÄaÌ£o haÌm cuÌa haÌm naÌo ÄoÌ thiÌ không phaÌi cm trươÌc tiên laÌ noÌ coÌ ÄaÌ£o haÌm. BaÌ£n haÌy chiÌ ra saÌch vÆ¡Ì vaÌ chÃ´Ì ghi laÌ phaÌi coÌ bươÌc như thêÌ. Không coÌ.
3. Khi ÄaÌnh giaÌ một lÆ¡Ìi giaÌi thiÌ ta xem xeÌt tưÌng bươÌc lập luận. NêÌu sÆ°Ì duÌ£ng ÄiÌ£nh nghiÌa, sÆ°Ì duÌ£ng Äl maÌ Äk ÄÃªÌ sÆ°Ì duÌ£ng ÄÆ°Æ¡Ì£c chuÌng ÄÆ°Æ¡Ì£c thoÌa maÌn thiÌ "chÄÌc chÄÌn việc sÆ°Ì duÌ£ng ÄoÌ, bươÌc Äi ÄoÌ laÌ ÄuÌng. NêÌu moÌ£i bươÌc Äi ÄêÌu ÄuÌng vÆ¡Ìi "tinh thâÌn" như trên thiÌ lÆ¡Ìi giaÌi "chÄÌc chÄÌn" phaÌi ÄuÌng. Không coÌ "ÄiêÌu kyÌ diệu" naÌo caÌ. NêÌu baÌ£n không thÃªÌ chiÌ ra ÄÆ°Æ¡Ì£c laÌ trong một bươÌc naÌo ÄâÌy tôi không coÌ quyên sÆ°Ì dựng Äl naÌo ÄâÌy (viÌ Äk không thoÌa) thiÌ duÌ muôÌn hay không baÌ£n buộc phaÌi châÌp nhận lÆ¡Ìi giaÌi cuÌa tôi.
ToÌm laÌ£i baÌ£n cÆ°Ì laÌm biÌnh thươÌng vaÌ tuân thuÌ nguyên tÄÌc laÌ moÌ£i bươÌc Äi ÄêÌu coÌ cÆ¡ sÆ¡Ì. NêÌu haÌm thực sự coÌ ÄaÌ£o haÌm thiÌ baÌ£n seÌ Äi ÄÆ°Æ¡Ì£c tÆ¡Ìi tận cuÌng coÌn nêÌu noÌ thực sự không coÌ ÄaÌ£o haÌm thiÌ cÆ°Ì Äi vaÌ tuân thuÌ nguyên tÄÌc thiÌ seÌ ÄêÌn một luÌc baÌ£n không thÃªÌ Äi tiêÌp ÄÆ°Æ¡Ì£c nưÌa. ViÌ ÄÃªÌ Äi tiêÌp thiÌ baÌ£n phaÌi sÆ°Ì duÌ£ng một caÌi giÌ ÄoÌ maÌ không coÌ cÆ¡ sÆ¡Ì. ThÃªÌ thôi.
-----------
AÌ maÌ sao tôi không thâÌy phâÌn tôi viêÌt trong "chi tiêÌt thêm" nhiÌ
- Wie finden Sie die Antworten? Melden Sie sich an, um über die Antwort abzustimmen.
- vor 1 Jahrzehnt
BCVP =baÌo caÌo vi phaÌ£m ÄoÌ.
Hic,ko biÌt em ÄÄÌc tội vÆ¡Ìi ai nhiÌ? Æ Ì box ToaÌn em coÌ tiêÌng tÄm giÌ Äâu chưÌ. Hic..hiÌc....
Æ Ì maÌy tiÌnh & internet em coÌ lâÌn biÌ£ 93 email vi phaÌ£m trong 1 ngaÌy, may maÌ nick ko sao.....
Æ Ì box ToaÌn xem chưÌng cuÌng ko yên ôÌn như em ngiÌ...
......
ThÄÌng naÌo BCVP câu trên cuÌa em rôÌi.
Trong saÌch GiaÌi tiÌch em Äc hoÌ£c như vậy chÆ°Ì ko phaÌi do em tự ngiÌ ra caÌi naÌy Äâu.
ChaÌo mâÌy anh,heÌ£n gÄÌ£p laÌ£i.
..............
Em Äang noÌi vÃªÌ yÌ cuôÌi cuÌa anh ÄoÌ,ko leÌ£m sang chuyện khaÌc Äâu
haÌm sÃ´Ì ko coÌ ÄaÌ£o haÌm ÄoÌ.
....................
..Em tmQuân Äây
em seÌ lâÌy 1 viÌ duÌ£ vÃªÌ 1 haÌm sÃ´Ì ko phaÌi laÌ haÌm sÆ¡ câÌp :
y=xln|x| khi x khaÌc 0
vaÌ y =0 khi x=0
haÌm naÌy liên tuÌ£c taÌ£i x=0 viÌ lim(xlnx)=0=f(0) khi x tiêÌn ÄêÌn 0. (dÃªÌ chưÌng minh,em seÌ ko chưÌng minh lim naÌy viÌ Æ¡Ì Äây toaÌn pro)
ta xeÌt ÄaÌ£o haÌm cuÌa noÌ taÌ£i x=0. Theo ÄiÌ£nh ngiÌa ÄaÌ£o haÌm ta coÌ
f'(0)=lim[f(x)-f(0)]/(x-0) khi x tiêÌn ÄêÌn 0.
=limln|x| khi x tiêÌn ÄêÌn 0 vaÌ lim naÌy ko hưÌu haÌ£n lên haÌm naÌy ko coÌ ÄaÌ£o haÌm taÌ£i x=0.
Anh ruÌt goÌ£n Äc ÄaÌ£o haÌm bÄÌt buộc phaÌi ÄiêÌu kiện x khaÌc 0,chÄÌng leÌ kiêÌn thưÌc cÆ¡ baÌn anh laÌ£i cÃ´Ì tiÌnh boÌ qua?
ÄoÌ,chiÌnh laÌ Äk x khaÌc 0 ÄoÌ,hehe,tÆ°Ì ÄâÌu anh ÄaÌ coÌ y' cuÌa noÌ,tưÌc laÌ trên toaÌn tập xaÌc ÄiÌ£nh,bây giÆ¡Ì lâÌy loga ÄÃªÌ laÌm laÌ sai coÌn giÌ ,caÌch lâÌy vi phân cuÌa em chưa khÄÌng ÄiÌ£nh noÌ coÌ ÄaÌ£o haÌm nên cuÌng ko sao! Hi Äây laÌ viÌ duÌ£ nưÌa vÃªÌ caÌi ko tôÌn taÌ£i ÄaÌ£o haÌm mÄÌ£c duÌ haÌm sÃ´Ì liên tuÌ£c.mong caÌc anh cho yÌ kiêÌn.





